Blog

Kto naprawdę potrzebuje diety bezglutenowej?

Dieta bezglutenowa zyskuje ostatnio coraz większą popularność. Opiera się na eliminacji białka należącego do grupy prolamin, czyli pszennej, żytniej i jęczmiennej. Znaczna część osób może również stosować owies, ale tylko pod warunkiem, że jest on odpowiednio oczyszczony.

Zanim wykluczysz gluten

Zanim przejdziesz na dietę bezglutenową koniecznie wykonaj badania diagnostyczne. Samodzielne wyeliminowanie glutenu przed przeprowadzeniem najważniejszych badań, uniemożliwia uzyskania wiarygodnych wyników, co tym samym prowadzi do braku rzetelnej diagnozy.

Wskazania do zastosowania diety bezglutenowej

  • Alergia na gluten
  • Celiakia – choroba trzewna, czyli autonomiczna choroba o podłożu genetycznym
  • Choroba Duhringa
  • Nieceliakalna nietolerancja glutenu

Celiakia, czyli choroba trzewna

Choroba otrzewna ma bardzo szerokie spektrum objawów, a często przejawia się niepozornie. Celiakia może pojawić się przy pierwszych ekspozycjach na gluten, czyli przed ukończeniem 2 roku życia. Gastroenterolodzy wciąż nie mają pewności jakie czynniki sprawiają, że celiakia ujawnia się także u osób dorosłych. Najczęstsze przyczyny upatruje się w dysbiozach jelitowych, czyli  zaburzeniach w obrębie flory bakteryjnej zasiedlającej nasz układ pokarmowy. Często pierwsze objawy nietolerancji glutenu pojawiają się tuż po przebytych zakażeniach, w których zastosowano antybiotykoterapię. Pozwala to na wnioskowanie, że bakterie jelitowe w pewien sposób chronią nasze kosmki jelitowe przed potencjalnie negatywnym działaniem glutenu u osób z predyspozycją genetyczną.

Alergia na gluten

Alergia na gluten często mylona jest z celiakią. Tymczasem warto wiedzieć, że protogeneza tych dwóch przypadłości jest zupełnie inna. Alergia tego rodzaju, tak samo jak każda inna, wynika z reakcji immunologicznej wynikającej z powstania przeciwciała klasy IgE. W przypadku alergii na gluten nie dochodzi do zmian o obrębie śluzówki jelita. Gluten jest bardzo popularnym alergenem. Częstość występowania alergii na gluten jest bardzo wysoka i wyprzedza ją tylko alergia na białka mleka krowiego. Alergia na gluten tego typu najczęściej dotyka dzieci i często samoistnie ustępuje.

Diagnostyka alergii na gluten wygląda tak samo, jak diagnostyka każdej innej alergii. Bada się przeciwciała klasy IgE. Alergia na gluten, zależna od IgE, jest reakcją natychmiastową. Jej objawy ustępują od kilku minut do godziny po spożyciu glutenu. Reakcja IgE – zależna może dotyczyć zmian skórnych, takich jak wysypka czy szorstkie plamy, jak również objawów z układu pokarmowego (biegunka i wymioty) oraz oddechowego, do których zalicza się skurcz oskrzeli i katar.

Nietolerancja glutenu

W tym wypadku część osób stosując dietę bezglutenową doczuwa lepsze samopoczucie. Niekoniecznie musi to być jednak powiązanie z samym glutenem.

Objawy nietolerancji glutenu:

  • Przewlekłe zmęczenie
  • Ataksja nerwowa
  • Uporczywe bóle głowy
  • Ogólne złe samopoczucie
  • Napady lękowe i depresyjne
  • Zapalne zmiany skórne
  • Spadek masy ciała
  • Utrzymujący się stan zdenerwowania
  • Uczucie mętności umysłu
  • Niedokrwistość z niedoboru żelaza

Zespół Jelita Drażliwego

Dieta bezglutenowa u osób cierpiących na Zespól Jelita Drażliwego często w opinii chorych poprawia samopoczucie. Mówi się często, że to choroba idiopatyczna, czyli jej przyczyny nie są do końca znane. Nie mniej jednak coraz częściej mówi się jednak o znaczeniu flory bakteryjnej jelit w kontekście tej przypadłości. Można zatem powiedzieć, że wszystko wskazuje na to, że pierwotna przyczyna leży właśnie w naszych jelitach.

Podsumowanie

Dieta bezglutenowa jest jedynym rozwiązaniem dla osób cierpiących na celiakię i alergię na gluten. Przynosi także poprawę samopoczucia u osób z nietolerancją glutenu, jednak wciąż nie ma jednoznacznych informacji o tym jak ją diagnozować bez ryzyka uzyskania rzetelnych wyników.